Aardrups bestrijden

Geschreven door Ilse - Plantenliefhebber en Online Marketeer

Je loopt door je tuin of moestuin en ziet plotseling dat je jonge plantjes slap hangen of zelfs volledig zijn doorgeknaagd bij de wortelhals. Grote kans dat je te maken hebt met de aardrups (in het Latijns Agrotis genoemd. Deze vraatzuchtige larven van nachtvlinders kunnen in korte tijd flinke schade aanrichten aan je gazon, groenten en sierplanten. Hoewel ze zich overdag goed verschuilen onder de grond, is de overlast die ze veroorzaken bovengronds maar al te goed zichtbaar. Bij Aaltjes Online geloven we in een 100% natuurlijke aanpak: aardrupsen bestrijden met aaltjes is de meest effectieve en milieuvriendelijke manier om je tuin weer gezond te krijgen.

Wat zijn aardrupsen en hoe herken je ze?

Aardrupsen zijn de larven van verschillende soorten nachtvlinders uit de familie van de uilen (Noctuidae), zoals de gewone worteluil of de velduil. Ze danken hun naam aan hun levenswijze: na een korte periode op het blad leven ze voornamelijk in de bovenste laag van de aardbodem.

Aardrups herkennen

Aardrupsen herken je aan hun aardebruine tot grijze kleur en hun stevige, rupsachtige lichaam dat tot wel 5 centimeter lang kan worden. Een specifiek kenmerk is dat ze zich direct strak oprollen in een C-vorm zodra je ze aanraakt of verstoort.
Aardrupsen worden vaak verward met emelten (de larven van de langpootmug) en engerlingen.

Er zijn echter twee belangrijke verschillen:

1. Poten: Aardrupsen hebben duidelijke poten; emelten hebben geen poten.
2. Reactie: Bij aanraking rolt een aardrups zich op tot een cirkel, terwijl een emelt simpelweg inkrimpt.

Schade door aardrupsen in de tuin en moestuin

De schade die aardrupsen aanrichten is tweeledig. Jonge rupsen voeden zich eerst bovengronds met het blad van jonge planten, wat zorgt voor kleine gaatjes (ook wel ‘hagelschot’ genoemd). Na ongeveer twee weken verhuizen ze naar de grond en begint de echte overlast:

• Meetrekken van plantdelen: Typisch voor de aardrups is dat ze ’s nachts stukjes blad of stengel mee hun holletje in trekken. Zie je half in de grond gestoken plantendelen? Dan heb je de schuilplaats gevonden!
• Wortelhals doorknagen: Ze vreten de plantvoet net boven of onder de grond door, waardoor de plant plotseling verwelkt en afsterft.
• Ondergrondse vraat: Ze eten aan wortels en knollen (zoals bij aardappelen of bieten).

De levenscyclus van de aardrups vlinder

Om de bestrijding goed te timen, is het belangrijk de cyclus te begrijpen. De volwassen aardrups vlinder is een onopvallende grijsbruine nachtvlinder die vanaf de vroege zomer eitjes legt op de waardplanten of op de bodem.

1. Eitjes: Een vrouwtje kan honderden eitjes leggen.
2. Rupsfase: De rupsen zijn actief vanaf juli tot ver in het najaar. Zolang het niet vriest, blijven ze vreten.
3. Overwinteren: Ze overwinteren vaak als rups diep in de grond.
4. Verpoppen: In april verpoppen ze zich in een aardecocon, waarna in de vroege zomer de vlinders weer uitvliegen.

Aardrupsen natuurlijk bestrijden met aaltjes

Wil je van de aardrupsen af zonder chemische middelen die schadelijk zijn voor je moestuin of huisdieren? Dan zijn aaltjes (nematoden) de perfecte oplossing. Wij adviseren de inzet van Steinernema carpocapsae aaltjes.

Hoe werken aaltjes tegen aardrupsen? Deze microscopisch kleine wormpjes, de aaltjes, zijn de natuurlijke vijand van de aardrups. Zodra je ze met water over de bodem verspreidt, gaan ze actief op zoek naar de rupsen. Ze dringen de aardrups binnen en scheiden een bacterie uit die de rups binnen 24 tot 48 uur doodt. De aaltjes voeden zich met de dode rups en vermenigvuldigen zich, waarna een nieuwe generatie aaltjes op zoek gaat naar de volgende prooi.

Steinernema carpocapsae

Aaltjes tegen emelten, buxusmot, veenmollen, andere rupsen, teken en vlooien.

Lees meer

10 mln – tot ongeveer 20m225 mln – tot ongeveer 50m250 mln – tot ongeveer 100m2250 mln – tot ongeveer 500m2Bestel direct – 16,50

Wanneer en hoe aardrupsen bestrijden met aaltjes?

Het geheim van een succesvolle bestrijding zit hem in de timing, en dat heeft alles te maken met de groei van de rups. Aardrupsen zijn namelijk het meest kwetsbaar wanneer ze nog jong en klein zijn, vlak nadat ze de bodem in zijn getrokken. De ideale periode’ hiervoor is de periode van augustus tot en (met) oktober. In deze maanden is de bodem nog vaak warm genoeg (minimaal 12°C, maar het liefst rond de 20°C), wat essentieel is voor de activiteit van de aaltjes.

Omdat aardrupsen echte nachtbrakers zijn en de aaltjes niet tegen UV-licht kunnen, is de vroege avond het perfecte moment voor de toepassing. Je mengt de aaltjes eenvoudig met water en giet dit mengsel bij de voet van de aangetaste planten of over het gazon. De aaltjes hebben een vochtigheid nodig om zich door de grond te kunnen verplaatsen naar de rupsen. Zorg er daarom voor dat de bodem vooraf goed nat is en dat je de grond ook in de twee weken na de behandeling vochtig houdt. Zo kunnen de aaltjes direct op jacht gaan zodra de aardrupsen ’s nachts actief worden.

Huis-tuin-en-keukenmiddeltjes: Wat werkt echt tegen de aardrups?

We krijgen vaak de vraag of middeltjes zoals azijn of zout helpen. Hoewel we de creativiteit waarderen, raden we dit sterk af. Azijn verpest de zuurgraad van je bodem en zout is funest voor zowel de bodemstructuur als je planten. Wat wel écht helpt als natuurlijke ondersteuning, is ouderwets handwerk. Door de grond regelmatig te schoffelen, verstoor je de schuilplaatsen van de aardrupsen en breng je ze naar de oppervlakte. Overdag zijn de rupsen een makkelijke prooi voor hongerige vogels zoals spreeuwen. Ook het stimuleren van een biodiverse tuin werpt zijn vruchten af; loopkevers en egels zijn de natuurlijke bewakers van je tuin en zien de aardrups als een heerlijk hapje.

Tips om een aardrupsenplaag te voorkomen

Voorkomen is natuurlijk altijd beter dan genezen, en dat begint bij een slim tuinbeheer.

• Onkruidvrij houden: Veel nachtvlinders leggen hun eitjes op onkruid. Een schone (moes)tuin geeft minder kans op een plaag.
• Vruchtwisseling: Pas in de moestuin elk jaar vruchtwisseling toe om de opbouw van populaties in de bodem te voorkomen.
• Insectengaas: In de glastuinbouw of boven kwetsbare groenten kan insectengaas voorkomen dat de vlinders eitjes leggen op je gewas.

Veelgestelde vragen over aardrupsen